تاثیر امواج الکترومغناطیس بر انواع واکنش های اکسیژنی (ROS)

تاثیر امواج الکترومغناطیس بر انواع واکنش های اکسیژنی (ROS)

واکنش های اکسیژنی، سلسله ای از رادیکال های بسیار فعال هستند. در واقع مولکول ها یا فلزاتی که در ناحیه ی بیرونی خود دارای الکترون هستند. از جمله رادیکال های آزاد اکسیژن مانند آنیون سوپراکسید، رادیکال های هیدروکسیل مانند پراکسید هیدروژن، هیپوکلریک اسید، هیدروپراکسیدهای آلی و… هستند.

به طور گسترده واکنش های اکسیژنی در سطوح پایین می توانند به عنوان پیام رسان های ثانویه برای بیان ژن، تکثیر سلولی، و سایر واکنش های داخل سلولی فعالیت کنند. از سوی دیگر مقادیر بالای ROS، می تواند به غشای فسفولیپید ها حمله کند، عملکرد میتوکندری را مختل کند و باعث آسیب به پروتئین ها، چربی، DNA  و RNA شود. به طور کلی چرخه ی فعالیت سلول را مختل می کند.

تولید و حذف ROS

  1. تولید ROS

طبق مطالعات انجام شده، ROS از فرآیندهای آنزیمی و غیر آنزیمی تولید می شود. منبع اصلی تولید ROS، زنجیره های حمل و نقل الکترونی(ETC) موجود در میتوکندری ها هستند. میتوکندری ها با تولید اکسید کننده های گلوکز، لیپیدها، اسید های آمینه و  ETC، تولید ATP (انرژی سلولی)، را به دنبال دارد تا آن ها را به اکسیژن برساند. در طی سنتز ATP، الکترون ها می توانند از زنجیره حمل و نقل جدا شوند و با انواع ترکیبات آزاد اکسیژنی (O2-  ) واکنش نشان دهند.

اختلال در عملکرد میتوکندری، باعث تولید مقدار زیادی ROS می شود. از طرفی در طول تنفس سلولی مدام O2-   تولید می شود. همچنین در ماتریکس یا غشای پراسیزیوم نیز تولید می شود. توانایی تولید ROS، در سلول های نوتروفیل و ماکروفاژها ثابت شده است.

اختلال در عملکرد میتوکندری و سایر بخش هایی که ROS در آن ها تولید می شود، باعث بالا رفتن میزان ROS می شود که اختلال های نا بهنجاری مانند تولید سلول های سرطانی می شود.

  1. حذف ROS

ROS در تسهیل سم زدایی توسط مولکول های غیر آنزیمی مانند گلوتاتیون، ویتامین های A, E, C ، و همچنین آنزیم های آنتی اکسیدانی نقش بسزایی دارد.در اکثر موجودات زنده سیستم دفاع آنتی اکسیدانی برای محافظت از سلول ها، مانند گلوتاتیون پراسیداز(GSH-PX)، گلوتاتیون ردوکتاز(GSH-R)، و سایر مولکول های غیر آنزیمی وجود دارد. این سلول ها با کاهش ضایعات سلولی مانند دی سولفید پروتئین های سیتوپلاسمی محافظت می کنند.

میدان های الکترومغناطیس و اثرشان بر ROS

امواج الکترومغناطیس امروزه توسط اکثر وسایل در اطراف ما بوجود می آید. قدرت امواج الکترومغناطیس منتشر شده از این دستگاه ها به قدری زیاد است که می تواند به مرور زمان و در بعد زمانی بسیار کوتاهی اثرات فاجعه بار خود را به بدن موجودات زنده وارد نماید.   

امواج الکترومغناطیس به راحتی بر واکنش های اکسیژنی اثرات منفی وارد می کنند. اثرات مخرب امواج الکترومغناطیس به نوع سلولی که در معرض امواج است، مدت زمان قرار گیری در برابر امواج الکترومغناطیس، جهت امواج تابیده شده به سلول ها و دیگر عوامل نیز بستگی دارد.

امواج الکترومغناطیس باعث کاهش فعالیت نوتروفیل ها، و به دنبال آن افزایش میزان ROS می شوند. این افزایش می تواند باعث اختلال در چرخه عملکردی سلول شود، که باعث مرگ سلول و پیشرفت و رشد سلول های ناسالمی چون سلول های سرطانی که دارای تراکم بالایی هستند شود.

امواج الکترومغناطیس و اثر منفی آن ها بر افزایش  ROS داخل سلول، سلول های لوسمی، سلول های عصبی، سلول های مخاطی و آمینوتک انسانی را مورد هدف قرار می دهد. طبق مطالعات انجام شده توسط فنگ و همکارانش نشان داده شد که میدان های الکترومغناطیس با قدرت 50 هرتزی، به مدت 15 تا 60 دقیقه باعث اختلال عملکرد ROS میتوکندری می شوند.

امواج الکترومغناطیس با شدت کم، کراتینوسیت های انسانی، فیبروبلاست های پوستی و نوتروفیل ها را کاهش می دهند.

امواج الکترومغناطیس با قدرت 850مگا هرتز، میزان ROS  را در اسپرم انسان افزایش می دهد. این افزایش واکنش های اکسیژنی باعث مرگ اسپرم و ناباروری مردان می شود.

شرکت سلامت سینا با بهره گیری از تکنولوژی روز دنیا با ارائه ی محصولاتی در برابر امواج الکترومغناطیس مانند کاغذ دیواری ضد امواج الکترومغناطیس، رنگ ضد امواج و پرده ی ضد امواج، کاور ضد امواج الکترومغناطیس وای فای، منسوجات ضد امواج الکترومغناطیس و… توانایی اندازه گیری آلودگی امواج الکترومغناطیس مکان های مختلف را دارد و با مشاوره تخصصی، آلودگی ناشی از امواج الکترومغناطیس را 99.99 درصد کاهش می دهد.

منابع:

Wang, Huizhen, and Xin Zhang. "Magnetic fields and reactive oxygen species." International journal of molecular sciences18.10 (2017): 2175.