آگاهی از نحوه اندازه گیری امواج الکترومغناطیس نخستین و مهمترین گام برای ارزیابی سلامت محیط کار و زندگی است. میدانهای الکترومغناطیسی ناشی از دکلهای مخابراتی، خطوط فشار قوی، سیمکشیهای برق و تجهیزات بیسیم، نامرئی هستند و به راحتی از موانع عبور میکنند. فرآیند سنجش این امواج بر اساس کمیتهای فرکانسی و شدت میدان (بر حسب ولت بر متر، تسلا یا هرتز) انجام میپذیرد.
اهمیت و نحوه اندازه گیری امواج الکترومغناطیس طبق ضوابط WHO
سازمان بهداشت جهانی (WHO) با توجه به توسعه روزافزون شبکههای ارتباطی و افزایش پرتوگیری افراد، بر استانداردسازی و ارزیابی پیوسته پرتوها تأکید دارد. بر اساس رهنمودهای بینالمللی، استانداردهای سنجش بر پایه «حدود پرتوگیری فردی» تعیین شدهاند که حداکثر دوز ایمن جذب انرژی در بافتهای بدن را مشخص میکنند.
معتبرترین مراجع قانونگذار در زمینه آستانههای مجاز مواجهه عبارتند از:
- کمیسیون بینالمللی حفاظت در برابر پرتوهای غیریونیزان (ICNIRP)
- کمیته بینالمللی ایمنی الکترومغناطیسی (ICES)
- مؤسسه مهندسان برق و الکترونیک (IEEE) و نهادهای تنظیم مقررات ملی
سطوح مواجهه در سنجش میدانهای الکترومغناطیسی
در تحلیل نتایج اندازهگیری پرتوها، فضاها بر اساس شدت آلودگی به سه بخش طبقهبندی میشوند:
- ناحیه قابل قبول (ایمن): شدت میدان کمتر از آستانههای توصیهشده برای عموم مردم و محیطهای مسکونی است.
- ناحیه شغلی (تحت کنترل): سطح تشعشع برای پرسنل آموزشدیده در صنایع مجاز است اما از استانداردهای سکونت عمومی فراتر میرود.
- ناحیه پرخطر: میزان تابش از تمامی حدود مجاز استاندارد عبور کرده و نیاز فوری به راهکارهای اصلاحی و شیلدینگ و محصولات ضد امواج دارد.
تجهیزات تخصصی و نحوه اندازه گیری امواج الکترومغناطیس
دقت ارزیابی به نوع حسگرهای دستگاه سنجش بستگی دارد:
- دستگاههای تکجهته (Single-Axis): حسگر این ابزارها تنها امواج ورودی از یک راستا را محاسبه میکند. از آنجا که امواج رادیویی و الکترومغناطیسی انتشار کروی و پراکنده دارند، کاربر ناچار است دستگاه را در زوایای گوناگون بچرخاند تا جهت ماکزیمم تابش را بیابد.
- دستگاههای سه جهته همزمان (Isotropic / 3-Axis): این سنسورها شدت میدان را در راستای هر سه محور فضایی ($X, Y, Z$) تحلیل کرده و مقدار تجمیعی شدت پرتو را بدون خطا و بدون نیاز به زاویهدهی دستی ثبت مینمایند.
خدمات پایش و سنجش تشعشعات شرکت نانوسینا:
شرکت دانشبنیان توسعه فناوریهای نوین سلامت سینا (نانوسینا)، مستقر در پارک علم و فناوری دانشگاه صنعتی شریف، مجهز به پیشرفتهترین تجهیزات کالیبرهشده، خدمات اندازهگیری امواج و پایش آلودگیهای الکترومغناطیس را برای ساختمانهای مسکونی، اداری و صنعتی ارائه میدهد.
جهت هماهنگی و مشاوره کارشناسی با شماره زیر تماس حاصل فرمایید: ۰۹۳۵۸۸۸۷۳۴۱
منابع قابل شناسایی در پایش امواج الکترومغناطیسی:
- سنجش شدت و جهت پرتوهای دکلهای مخابراتی تلفن همراه (BTS) و آنتنهای رادیویی.
- اندازهگیری پرتوگیری مودمهای Wi-Fi، تجهیزات شبکه و وایمکس.
- پایش تشعشعات تلفنهای بیسیم دکت (DECT) و سیستمهای بلوتوث.
- بررسی نشتی پرتوهای مایکروویو و خطوط برق فشار قوی ساختمانی تا فرکانسهای گیگاهرتزی.